Okna dachowe mają przede wszystkim zapewnić we wnętrzu zaaranżowanym pod dachem optymalną ilość światła. O tym, czy pożądany efekt zostanie osiągnięty, decyduje jednak m.in. to, na jakiej wysokości okno dachowe się znajdzie, rozmiar okien i ich ilość. Usytuowanie okna dachowego, a nawet kształt wnęki okiennej zdecydują w praktyce o tym, czy poddasze faktycznie będzie miejscem przyjaznym do wypoczynku i komfortowym. Sprawdź, na jakiej wysokości okno dachowe sprawdzi się najlepiej i dlaczego.
Usytuowanie okna połaciowego w dachu przekłada się nie tylko na efektywność oświetlenia poddasza, ale ma też decydujące znaczenie dla komfortu osób przebywających we wnętrzu, w tym na wygodę obsługi okna. Na przykład, jeśli umieścimy okna dachowe za wysoko, trudno będzie je otwierać, zamykać i myć. To, na jakiej wysokości okno dachowe się znajdzie, może mieć też wpływ na bezpieczeństwo użytkowania okna i innych zgromadzonych w pokoju sprzętów. Usytuowanie okna dachowego wewnątrz pomieszczenia należy w praktyce dopasować zarówno do wysokości ścianki kolankowej, jak i do wysokości pomieszczenia, w którym okno się znajdzie, a także rozmiaru (wysokości) montowanego okna.
Przy ustalaniu tego, na jakiej wysokości okna dachowe powinny znaleźć się w danym wnętrzu, pamiętajmy też, że okno zainstalowane w połaci dachu powinno zapewniać klarowny widok tego, co dzieje się za szybą osobie znajdującej się w pozycji stojącej. To wiąże się z kolei z kątem nachylenia dachu. Im mniejszy kąt nachylenia dachu, tym wyższe powinno być montowane w nim okno dachowe, a kiedy kąt nachylenia dachu jest większy, już niższe okno wystarczy, by użytkujący pomieszczenie mogli bez przeszkód spoglądać na otoczenie budynku.
Kiedy aranżujemy poddasze, powinniśmy nie tylko dobrze zastanowić się, na jakiej wysokości okno dachowe sprawdzi się najlepiej w danym pomieszczeniu, ale też przemyśleć miejsce instalacji okien w kontekście funkcjonalności pomieszczenia i jego specyficznych wymogów. Planując montaż okna dachowego, należy wziąć pod uwagę m.in. pomysł na zaaranżowanie przestrzeni we wnętrzu, funkcjonalność usytuowania okien w stosunku do rozstawu mebli i sprzętów oraz przeznaczenia pokoju. Okna dachowe nie powinny na przykład znajdować się bezpośrednio nad łóżkiem ze względu na bezpieczeństwo, a także możliwe trudności przy zasypianiu. Bardzo dobrze natomiast okno połaciowe sprawdzi się jako efektywne doświetlenie newralgicznych miejsc w pomieszczeniu. Okno dachowe warto więc wykorzystać jako dodatkowe źródło naturalnego światła w takich miejscach jak okolice lustra w łazience, biurko do pracy lub nauki czy blat kuchenny. Okno dachowe powinno się ponadto montować nad źródłami ciepła zainstalowanymi w danym wnętrzu, aby wspierać prawidłową cyrkulację powietrza na poddaszu. Usytuowanie grzejników pod oknami dachowymi pozwala skutecznie eliminować problem kondensacji pary wodnej na szybach i niebezpiecznej dla domowników wilgoci.
Wysokość montażu okna dobrze jest więc ustalić już po wyborze grzejników na poddasze. Wysokość okna dachowego od podłogi, a właściwie miejsce ulokowania dolnej krawędzi ramy okiennej musimy bowiem uzależnić od wysokości instalowanych w pokoju grzejników, pamiętając, że między nimi a oknem musi też pozostać odrobina przestrzeni.
Przy aranżowaniu poddasza warto ponadto wiedzieć, iż o tym, na jakiej wysokości okna dachowe mogą być zamontowane, decydują również obowiązujące w naszym kraju przepisy i nie mamy w tej sprawie całkowitej swobody. Wytyczne, dzięki którym można wyznaczyć wysokość okna dachowego od podłogi oraz miejsce jego montażu, znajdują się m.in. w ministerialnym rozporządzeniu, a także w normie DIN 5034-1. Norma ta w punkcie 4.2 dokładnie określa, jak wysoko może być instalowane okno dachowe tj. na jakiej wysokości maksymalnej może znaleźć się górna krawędź przeszklenia okna. Biorąc pod uwagę wymogi prawa, należy pamiętać zatem, że przy kondygnacjach położonych poniżej 25 m nad poziomem gruntu odległość dolnej krawędzi otwieranego okna liczona od podłogi powinna wynosić przynajmniej 85 cm. W przypadku kondygnacji powyżej 25 m nad terenem odległość ta powinna wynosić co najmniej 110 cm. Norma DIN mówi z kolei wprost, iż: „górna krawędź przeźroczystej powierzchni okna (lub okien) powinna znajdować się co najmniej 220 cm nad podłogą”.

Kiedy wiemy już, na jakiej wysokości okna dachowe powinny pojawić się w zgodzie z treścią obowiązujących przepisów, czas na kilka wniosków i drobne podsumowanie. Pamiętajmy więc, że to, na jakiej wysokości okno dachowe się znajdzie, w połączeniu z jego rozmiarem, jest wyjątkowo ważne i wpłynie na ilość światła docierającego do pokoju.
Ogólnie rzecz biorąc – im wyżej będą zainstalowane okna dachowe, tym lepiej poddasze będzie doświetlone. Jednak ze względu na inne czynniki (w tym wspomniane przepisy) przyjmuje się, iż dolna krawędź okna połaciowego powinna znaleźć się na wysokości od 90 do 130 cm od podłogi. Z kolei górna krawędź okna nie powinna być niżej niż 220 cm nad podłogą. Wyznaczając wysokość okna dachowego od podłogi, pamiętajmy ponadto o poniższych zależnościach:
Wybór odpowiedniego rozmiaru okna należy dostosować do kąta nachylenia dachu. Jeśli nachylenie to jest niewielkie, okno na poddaszu powinno mieć nieco większą wysokość, aby zagwarantować taką samą widoczność jak w przypadku budynku o większym nachyleniu połaci. Ponadto, jeśli okno ma dobrze oświetlać przestrzeń, wnęka okienna musi być prawidłowo ukształtowana, a powierzchnia wszystkich okien w pokoju nie może być mniejsza niż 10% całej powierzchni podłogi.
Wysokość montażu okna dachowego planujmy również, biorąc pod uwagę komfort korzystania z okna, jego obsługi, mycia i konserwacji. Warto o tym pamiętać, dostosowując wysokość montażu okna w połaci również do sposobu otwierania montowanych okien – kiedy zainstalujemy okna dachowe za wysoko, a do tego otwiera je klamka przytwierdzona w górnej części ramy, okna nie otworzymy bez specjalnego drążka lub zdalnie działającego otwieracza. Z kolei zbyt nisko umieszczone okno dachowe gorzej będzie oświetlać pokój, ale też może krępować swobodę poruszania się po wnętrzu w chwili, gdy okno jest otwarte. Co więcej, okna obrotowe należy montować z reguły wyżej niż okna uchylne czy wysokoosiowe, by otwarte skrzydło okienne znalazło się we wnętrzu mniej więcej na wysokości 180 cm nad podłogą.
Weźmy pod uwagę, z czym sąsiadować będzie montowane okno dachowe – na jakiej wysokości kończy się grzejnik? Jakie meble staną wokół? Kto będzie użytkował pokój? Ważne są także nasze osobiste potrzeby i preferencje. Ostatecznie nam powinno być wygodnie na poddaszu i to nasz gust oraz nasze priorytety powinny być decydujące.
Zgodnie z polskimi przepisami budowlanymi oraz wytycznymi normy DIN 5034-1, minimalna wysokość osadzenia okna dachowego zależy od położenia kondygnacji. Dla pomieszczeń usytuowanych poniżej 25 metrów nad ziemią dolna krawędź otwieranego skrzydła musi znajdować się co najmniej 85 cm nad podłogą. W przypadku kondygnacji powyżej 25 metrów minimalna odległość wzrasta do 110 cm. Z kolei zalecana wysokość montażu, która najlepiej łączy wymogi prawa z codziennym komfortem domowników, wynosi od 90 do 130 cm dla dolnej krawędzi okna. Warto również zwrócić uwagę na górną krawędź przeszklenia – według norm DIN powinna ona kończyć się nie wyżej niż 220 cm od posadzki. Takie umiejscowienie pozwala na bezpieczne użytkowanie poddasza oraz bezproblemową instalację urządzeń grzewczych pod oknem.
Wybór odpowiedniego systemu otwierania okna ściśle wiąże się z planowaną wysokością jego montażu, co bezpośrednio determinuje późniejszą wygodę użytkowania. Jeśli zdecydujemy się na osadzenie okna stosunkowo nisko (w optymalnym przedziale około 90–100 cm od podłogi). Pozwala to na swobodne operowanie skrzydłem bez konieczności nienaturalnego schylania się. Sytuacja ulega zmianie, gdy specyfika projektu architektonicznego wymusza wyższe usytuowanie okna – na przykład ze względu na bardzo wysoką ściankę kolankową. Wówczas górna klamka staje się trudnodostępna i znacznie lepszym, bardziej ergonomicznym wyborem jest klamka dolna. W skrajnych przypadkach, gdy przeszklenie znajduje się całkowicie poza zasięgiem rąk, niezbędne staje się wykorzystanie specjalnych drążków teleskopowych lub inteligentnych systemów sterowania elektrycznego.
Wysokość instalacji oraz odpowiednie rozmieszczenie okien połaciowych to kluczowe czynniki decydujące o ostatecznym poziomie doświetlenia poddasza. Złota zasada stosowana w projektach mówi, że im wyżej osadzone okno dachowe, tym głębiej naturalne światło przenika do pomieszczenia. Rozmiar okna należy natomiast dopasować do kąta nachylenia dachu. Przy dachach o mniejszym kącie nachylenia warto zastosować dłuższe okno, które zapewni lepszy dostęp światła dziennego i wygodny widok na zewnątrz. W przypadku bardziej stromych połaci wystarczające może być krótsze okno. Niezależnie od kąta nachylenia dachu zaleca się, aby dolna krawędź okna znajdowała się na wysokości około 80–120 cm nad podłogą. Zawsze warto też pamiętać o zachowaniu prawidłowych proporcji – łączna powierzchnia szyb powinna stanowić co najmniej 10% powierzchni podłogi.
Jesteś dekarzem lub działasz w branży deweloperskiej/wykonawczej?
Zapisz się do naszego newslettera już dziś i bądź zawsze na bieżąco z informacjami o nowych produktach, promocjach i ofertach.
Jeśli nie należysz do tej grupy, ale chciałbyś uzyskać więcej informacji o ofercie marki Dakea, skontaktuj się z nami przez formularz kontaktowy.